Ο Όμηρος αποκαλεί τη Ζάκυνθο «υλήεσσα» (δηλαδή δασώδη) στα έπη του. Ο ομηρικός όρος σημαίνει ότι το νησί διέθετε μεγάλο δασικό πλούτο. Το «Υρία», επίσης είναι ένα από τα αρχαία ονόματα του νησιού της Ζακύνθου. Το σχήμα της Ζακύνθου είναι ακανόνιστο τριγωνικό με το μεν βορειότερο άκρο του νησιού να καταλήγει στο ακρωτήριο Σκινάρι, ενώ στο νότιο-νοτιοανατολικό να σχηματίζεται ο κόλπος του Λαγανά μεταξύ των δύο ακρωτηρίων, Μαραθιά δυτικά και Γέρακας, ή Γεράκι, ανατολικό. Μέσα στον κόλπο του Λαγανά υπάρχουν τρία νησιά, το Μαραθωνήσι, ο Άγιος Σώστης και το Πελούζο, ενώ 37 ναυτικά μίλια νότια του Λαγανά βρίσκονται οι νήσοι Στροφάδες.
Η ΖΑΚΥΝΘΟΣ | ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ
Η Ζάκυνθος, την οποία ο Όμηρος αναφέρει σαν «Υλήεσσα» δηλαδή δασώδη, πήρε το όνομά της από τον πρώτο εποικιστή της τον Ζάκυνθο, γιο του Βασιλιά της Φρυγίας Δάρδανου. Στη συνέχεια την κατέκτησε ο Αρκείσιος, απόγονος του βασιλιά της Κεφαλονιάς Κέφαλου, πατέρας του Λαέρτη, και παππούς του Οδυσσέα. Έτσι περιήλθε η Ζάκυνθος στο Βασίλειο του Οδυσσέα ο οποίος σύμφωνα με το Ομηρικό έπος Οδύσσεια συμμετείχε με δώδεκα πλοία στον Τρωικό πόλεμο. Μετά την επιστροφή του όμως και τον φόνο των μνηστήρων, από τους οποίους είκοσι ήταν από τη Ζάκυνθο, οι Ζακυνθινοί επαναστάτησαν και απέσπασαν το νησί τους από το Βασίλειο του Οδυσσέα.
Η Ζάκυνθος ακολουθώντας το πνεύμα που επικρατούσε στις πόλεις – κράτη του αρχαίου Ελληνικού χώρου κυβερνήθηκαν με το πολίτευμα της Δημοκρατίας. Τον 7ο αιώνα π.Χ.. οι Ζακυνθινοί ίδρυσαν την Ζάκυνθο στην Ιβηρική Χερσόνησο κοντά στη Βαρκελώνη, που απείχε μόλις 1,3 χιλιόμετρα από τη θάλασσα. Κατά τον Στέφανο Βυζάντιο Ζάκυνθος ή Ζακυνθία ήταν και άλλη μια πόλη στη βόρεια Αφρική (η Λιβύη των αρχαίων Ελλήνων), ίσως και αυτή μια άλλη αποικία των Ζακυνθινών.
Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟΥΣ
• Η πρώτη κατοίκηση: η Ζάκυνθος κατοικήθηκε για πρώτη φορά κατά τη νεολιθική περίοδο (γύρω στο 3500 π.Χ.), σύμφωνα με αρχαιολογικά ευρήματα κυρίως στην περιοχή του Λαγανά.
• Ο πρώτος εποικιστής του νησιού ήταν ο Ζάκυνθος, γιος του Βασιλιά της Φρυγίας Δάρδανου. από τον οποίο πήρε και το όνομά της. Ο Ζάκυνθος έφτασε στο νησί συνοδευόμενος από Αχαιούς πολεμιστές γύρω στο 1500 π.Χ. φεύγοντας από την πόλη Ψωφίδα της Αρκαδίας.
• Αλλες ονομασίες του νησιού: η νήσος Ζάκυνθος πριν πάρει το σημερινό της όνομα ονομαζόταν “Υρία”, ενώ ο Όμηρος την αναφέρει σαν «Υλήεσσα» δηλαδή δασώδη.
• Πελοποννησιακός Πόλεμος (459 π.Χ.-446 π.Χ.): η Ζάκυνθος συμμάχησε με τους Αθηναίους.
• Ρωμαϊκή εποχή: η Ζάκυνθος κατακτήθηκε οριστικά από τη Ρώμη το 191 π.Χ..
• Η Παλατινή Κομητεία της Κεφαλλονιάς και της Ζακύνθου την περίοδο 1185 – 1479 , ήταν επαρχία του Βασιλείου της Σικελίας.
• Η επέκταση των Τόκκων στην Ήπειρο το 1405 (Κάρολος Α΄ Τόκκος).
• Κατάκτηση της Ηπείρου από τους Οθωμανούς και διάλυση του Δεσποτάτου (1430-1479).
• Παραχώρηση της Ζακύνθου στην Δημοκρατία της Βενετίας (1479).
• Βενετοκρατία: η Ζάκυνθος παρέμεινε υπό Βενετική κυριαρχία για περισσότερους από τρεις αιώνες μέχρι τη διάλυση της Δημοκρατίας (1479 – 1797).
• Η Γαλλοκρατία των Επτανήσων στην οποία κυβέρνησαν Γάλλοι δημοκρατικοί (1797-1799).
• Ρωσοτουρκική κατοχή (με τη Συνθήκη της Ρωσοτουρκικής Συμμαχίας το 1799) οι Ρώσοι σε συμμαχία τους Τούρκους κατέλαβαν προσωρινά το νησί.
• Ιδρυση της Επτανήσου Πολιτείας (1800) το πρώτο αυτόνομο Ελληνικό κρατίδιο υπό την σκιώδη επικυριαρχία του Σουλτάνου, με ουσιαστικό κυβερνήτη τον Ζακυνθινό κόμη Γεώργιο Μοτσενίγο, γόνο επιφανούς οικογένειας του νησιού και διπλωμάτη στην υπηρεσία της Ρωσίας.
• Οι Γάλλοι Αυτοκρατορικοί επανήλθαν με τον Ναπολέωντα Α΄ (1807), αλλά σε δύο χρόνια η Μεγάλη Βρετανία ανακατέλαβε τα Επτάνησα, τον Σεπτέμβριο του 1809 η Βρετανική σημαία τοποθετήθηκε πάνω από το κάστρο της Ζακύνθου.
• Ηνωμένο Κράτος των Ιονίων Νήσων Τα Επτάνησα έγιναν με τη «Συνθήκη των Παρισίων» τμήμα του Ηνωμένου Βασιλείου (5 Νοεμβρίου 1815) σαν Ηνωμένον Κράτος των Ιονίων Νήσων και η έδρα του Ύπατου Αρμοστή Ιονίων Νήσων. Ουσιαστικά την περίοδο (1815 – 1864) η Ζάκυνθος μαζί με τα υπόλοιπα Επτάνησα, ήταν τμήμα της Βρετανικής αποικιοκρατίας.
• Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα (21 Μαΐου 1864) Η Δεύτερη Εθνική Συνέλευση στην Αθήνα εξέλεξε βασιλιά των Ελλήνων τον πρίγκιπα Γουλιέλμο της Δανίας που στέφθηκε νέος βασιλιάς ως Γεώργιος Α΄ της Ελλάδας. Η Μεγάλη Βρετανία μετά την απόφαση αυτή έδωσε δώρο στην Ελλάδα τα Επτάνησα επειδή η αδελφή του νέου Έλληνα βασιλιά Αλεξάνδρα της Δανίας είχε παντρευτεί τον πρίγκιπα Εδουάρδο της Ουαλίας, διάδοχο του Αγγλικού θρόνου. Η Μεγάλη Βρετανία, η Γαλλία, η Ελλάδα και η Ρωσία υπέγραψαν τη «Συνθήκη του Λονδίνου» (29 Μαρτίου 1864) που κατοχύρωσε τα Επτάνησα ως Ελληνική επαρχία. Ο Λόρδος Ύπατος Αρμοστής των Ιονίων Νήσων κήρυξε επίσημα την Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα την 21 Μαΐου 1864.
ΟΤΑΝ Η ΖΑΚΥΝΘΟΣ ΑΡΝΗΘΗΚΕ ΤΟΝ ΝΑΖΙΣΜΟ
Στη Ναζιστική κατοχή ο δήμαρχος της πόλης Λουκάς Καρρέρ και ο επίσκοπος Χρυσόστομος αρνήθηκαν τον Ναζισμό, αφού με τη στάση τους δεν επέτρεψαν στους Γερμανούς να δημιουργήσουν στρατόπεδα συγκέντρωσης Εβραίων στο νησί τους. Οι 275 Εβραίοι του νησιού της Ζακύνθου, βρήκαν προστασία σε μικρά χωριά από τους κατοίκους και επέζησαν όλοι. Οι δυο άντρες επιβραβεύτηκαν από τον Γιαντ Βασσέμ σαν Δίκαιοι των Εθνών.
ΝΗΣΟΣ ΖΑΚΥΝΘΟΣ | ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Η Ζάκυνθος είναι ένα από τα νησιά των Επτανήσων και το ενδέκατο σε έκταση νησί της Ελλάδας, καθώς και το τρίτο σε έκταση (μετά την Κεφαλονιά και την Κέρκυρα) και δεύτερο σε πληθυσμό (μετά την Κέρκυρα) νησί στα Επτάνησα. Εχει έκταση 406 τ. χλμ και ο πληθυσμός της ανέρχεται στους 41.180 κατοίκους. Από την Πελοπόννησο απέχει 9,5 ναυτικά μίλια (από την Κυλλήνη του Νομού Ηλείας) και 8,5 ναυτικά μίλια από το πλησιέστερο βόρεια σε αυτή νησί, την Κεφαλονιά. Οι κάτοικοί της καλούνται Ζακύνθιοι, ή Ζακυνθινοί. Το όνομα «Υρία», είναι ένα από τα αρχαία ονόματα του νησιού της Ζακύνθου.
ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Το κλίμα της Ζακύνθου είναι ήπιο μεσογειακό με αρκετές βροχές από Νοέμβριο μέχρι τον Ιανουάριο και μεγάλη ηλιοφάνεια όλο το έτος. Το φθινόπωρο εκδηλώνονται πολλές φορές ισχυρές καταιγίδες με τη μορφή εκτεταμένων γραμμών λαίλαπας. Τα καλοκαίρια είναι συνήθως θερμά και ξηρά, χαρακτηριζόμενα από θερμές ημέρες και σχεδόν καθημερινό βορειοδυτικό άνεμο από το απόγευμα έως και το βράδυ, ενώ υπάρχουν και καλοκαιρινές καταιγίδες, καμιά φορά ισχυρές.
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Η Ζάκυνθος έχει πλούσια βλάστηση και είναι νησί με σημαντική αγροτική παραγωγή, στηριγμένη κυρίως στην καλλιέργεια της ελιάς, των εσπεριδοειδών και της σταφίδας, καθώς και των ανθοκομικών. Στη φωτογραφία αποξήρανση σταφίδας στη Ζάκυνθο.
ΖΑΚΥΝΘΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ – ΥΠΟΔΟΜΕΣ
Στη Ζάκυνθο αναπτύσσεται σημαντική επιχειρηματική δραστηριότητα, κυρίως στον τομέα του τουρισμού, η οποία υποβοηθείται από το αεροδρόμιο Διονύσιος Σολωμός και πολλές ξενοδοχειακές μονάδες και καταλύματα, αξιοποιώντας τις φυσικές ομορφιές και την ιστορική παράδοση, σε συνδυασμό με τη φιλοξενία των κατοίκων. Στη φωτογραφία η ξακουστή παραλία Ναυάγιο. Το Ναυάγιο είναι το πιο πολυφωτογραφισμένο σημείο της Ζακύνθου, όπου κάποτε ναυάγησε ένα πλοίο γεμάτο με παράνομα τσιγάρα, ερχόμενο από την Τουρκία.
ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ NATURA 2000 ΣΤΗ ΖΑΚΥΝΘΟ
Οι δυτικές και βορειοανατολικές ακτές της Ζακύνθου είναι προστατευόμενη τοποθεσία του δικτύου Natura 2000. Περιλαμβάνονται οι περιοχές από τον κόλπο του Αγίου Νικολάου στη Βορειοανατολική Ζάκυνθο ως την Άκρα Μαραθιά στη Νότια Ζάκυνθο. Οι απόκρημνες δυτικές ακτές του νησιού είναι οι πρόποδες του Όρους Βραχίονας. Οι απόκρημνες και βραχώδεις ακτές καλύπτονται από θαμνώνες, ενώ στις δασικές εκτάσεις κυριαρχούν τα χαλέπια πεύκα. 214.190 στρέμματα της περιοχής καλύπτονται από τη Ζώνη Ειδικής Προστασίας του Natura 2000.
Στην πανίδα της περιοχής περιλαμβάνονται: Μεσογειακές φώκιες, σαύρες του Μοριά, καρέτα καρέτα, πετροπέρδικες, μαυροπετρίτες, θαλασσοκόρακες, ασπροκωλίνες (Oenanthe hispanica), λιοστριτσίδες (Hippolais olivetorum), μαυροτσιροβάκοι, κοκκινοτσιροβάκοι (Sylvia cantillans), σκουρόβλαχοι, και αμπελουργοί. Στη χλωρίδα περιλαμβάνονται: τα τοπικά ενδημικά φυτά Limonium phytosianum και L. zacynthium, Serapias ionica, και άλλα. Στη φωτογραφία το Κορακονήσι στη Δυτική Ζάκυνθο.
ΚΟΛΠΟΣ ΛΑΓΑΝΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ (ΑΚΡ. ΓΕΡΑΚΙ-ΚΕΡΙ) ΚΑΙ ΝΗΣΙΔΕΣ ΜΑΡΑΘΟΝΗΣΙ ΚΑΙ ΠΕΛΟΥΖΟ
Ο κόλπος Λαγανά Ζακύνθου (Ακρ. Γεράκι – Κερί) και οι νησίδες Μαραθονήσι και Πελούζο έκτασης 69.770 στρέμματα είναι προστατευόμενη τοποθεσία του δικτύου Natura 2000. στον κόλπο του Λαγανά στην νότιο-ανατολική ακτή της Ζακύνθου.
Στη φωτογραφία το Πελούζο Ζακύνθου ακατοίκητη νησίδα, που απέχει ένα ναυτικό μίλι από την ακτή και αποτελεί μέρος του εθνικού θαλάσσιου πάρκου Ζακύνθου, μέρος ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας καρέτα καρέτα, που είναι ενταγμένο στο πρόγραμμα Natura 2000.
ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΑΡΚΟ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου ιδρύθηκε το 1999 και περιλαμβάνει τον κόλπο του Λαγανά, στις νότιες ακτές της Ζακύνθου, στο Ιόνιο Πέλαγος. Η περιοχή αποτελεί τμήμα του δικτύου προστατευόμενων περιοχών Natura 2000. Το θαλάσσιο πάρκο Ζακύνθου είναι το πρώτο πάρκο τέτοιου είδους που ιδρύθηκε στην Ελλάδα αλλά και τη Μεσόγειο για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας Καρέττα καρέττα.
Η προστατευόμενη περιοχή περιλαμβάνει τη θαλάσσια έκταση και τις νησίδες του κόλπου του Λαγανά, τις παραλίες ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας και μία παράκτια ζώνη, που περιβάλει αυτές, τον υγροβιότοπο της Λίμνης Κεριού, το Μαραθωνήσι και τις Νήσους Στροφάδες, που βρίσκονται περίπου πενήντα χιλιόμετρα νοτίως της Ζακύνθου. Διοικητικά υπάγεται στο Δημοτικό Διαμέρισμα Παντοκράτορος του πρώην Δήμου Λαγανά.
Το οικοσύστημα αποτελεί περιοχή ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας, ενώ περιλαμβάνει και συστήματα αμμοθινών, υποθαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας (Posidonia oceanica) και παράκτια οικοσυστήματα. Σ’ αυτά απαντώνται εκατοντάδες είδη σπάνιας χλωρίδας και πανίδας
ΟΙΚΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Η μοναδική πόλη και πρωτεύουσα του νησιού είναι η Ζάκυνθος. Κωμοπόλεις δεν έχει το νησί, αλλά έχει αρκετά μεγάλα χωριά όπως το Γαϊτάνι, το Μουζάκι, ο Λαγανάς οι Αμπελόκηποι, το Καταστάρι, η Λιθακιά, το Βανάτο, ο Πλάνος, ο Αγιος Κήρυκος, ο Παντοκράτορας, το Κερίον, το Μαχαιράδο, το Σκουληκάδο, οι Βολίμες, ο Αγιος Λέοντας, το Ρομίρι, το Καλιπάδο, το Σαρακηνάδο, το Καλαμάκι, το Τραγάκι, κ.α.. Στη φωτογραφία το πανέμορφο χωριό Πλάνος ή Τσιλιβί, της Δημοτικής Ενότητας Αρκαδίων, του Δήμου Ζακύνθου, της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου.
Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΖΑΚΥΝΘΟ
Η Ζάκυνθος θεωρείται νησί με μακρά μουσική παράδοση. Οι Ζακύνθιοι ιδιαίτερα φιλόμουσοι συχνά συγκροτούν καλλίφωνες ομάδες – συντροφιές που τραγουδούν παλιά τοπικά τραγούδια και κυρίως καντάδες. Επίσης αποτελεί το νησί με τη δεύτερη μεγαλύτερη παράδοση στις φιλαρμονικές στα Επτάνησα, μετά την Κέρκυρα, αξίζει δε να αναφερθεί πως η Ζάκυνθος διαθέτει την αρχαιότερη Φιλαρμονική στην Ελλάδα, η οποία ιδρύθηκε την 1η Μαίου 1816.
Χαρακτηριστικοί οι στίχοι και του ομώνυμου παραδοσιακού:
“Νάταν η θάλασσα κρασί και τα βουνά μεζέδες,
κι οι βάρκες κρασοπότηρα να πίνουν οι γλετζέδες.
Να χαμηλώναν τα βουνά να βλέπα το Λεβάντε,
να βλέπα την Κεφαλλονιά και το ωραίο Τζάντε.
Ζάκυνθος και Κεφαλλονιά, Κέρκυρα και Λευκάδα,
αυτά τα τέσσερα νησιά στολίζουν την Ελλάδα.”
ΟΙ ΟΜΙΛΙΕΣ, ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΙΔΟΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ (ΠΑΡΛΑΤΕΣ), ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΤΖΑΖ, ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ
Στη Ζάκυνθο ανθεί ένα ιδιαίτερο, ίσως ιδιότυπο, θεατρικό είδος υπαίθρου, που ονομάζεται «ομιλίες», στο οποίο συμπρωταγωνιστούν οι κάτοικοι με αυτοσχεδιασμούς ως παρλάτες. Η ιστορία αυτών ξεπερνά τους τρεις αιώνες. Από το 2009 η Ζάκυνθος έχει επίσης το δικό της φεστιβάλ τζαζ (Φεστιβάλ Τζαζ Ζακύνθου / Zante Jazz Festival) καθώς και φεστιβάλ κλασικής μουσικής.
Ο Δήμος Ζακύνθου εκδίδει τριμηνιαίο δημοτικό περιοδικό ενημέρωσης, πολιτισμού, επικοινωνίας με τον τίτλο «Δήμος + ΠΟΛΙΤΕΙΑ» που κυκλοφορεί ηλεκτρονικά και στο Διαδίκτυο.
Giostra Di Zante είναι ένα από τα παλιότερα δρώμενα του Ζακυνθινού καρναβαλιού. Μαζί με τους χορούς, που διεξάγονταν κυρίως στις πολυτελείς αίθουσες των δύο Καζίνων (Ρωμιάνικο και Λομπαρδιανό) και τις πασίγνωστες και λαοφιλείς «Ομιλίες» (θέατρο δρόμου), οι οποίες παριστάνονταν από τον λαό σε υπαίθριους χώρους, αποτελούσαν (και αποτελούν) τις κυριότερες εκφράσεις της αποκριάτικης διασκέδασης του φημισμένου Ιόνιου νησιού. Πρόκειται για έφιππους αγώνες, στους οποίους οι συμμετέχοντες λάβαιναν μέρος, διεκδικώντας το έπαθλο, όπου ήταν ένα αργυρό σπαθί, για τον πρώτο και ένα ζευγάρι ασημένια σπιρούνια για τον δεύτερο, αλλά και για την τιμή μιας γυναίκας, προς χάριν της οποίας αγωνίζονταν.
ΑΠΟΚΡΙΑΤΙΚΑ ΕΘΙΜΑ
Η Giostra Di Zante είναι ένα από τα παλιότερα δρώμενα του Ζακυνθινού καρναβαλιού. Μαζί με τους χορούς, που διεξάγονταν κυρίως στις πολυτελείς αίθουσες των δύο Καζίνων (Ρωμιάνικο και Λομπαρδιανό) και τις πασίγνωστες και λαοφιλείς «Ομιλίες» (θέατρο δρόμου), οι οποίες παριστάνονταν από τον λαό σε υπαίθριους χώρους, αποτελούσαν (και αποτελούν) τις κυριότερες εκφράσεις της αποκριάτικης διασκέδασης του φημισμένου Ιόνιου νησιού. Πρόκειται για έφιππους αγώνες, στους οποίους οι συμμετέχοντες λάβαιναν μέρος, διεκδικώντας το έπαθλο, όπου ήταν ένα αργυρό σπαθί, για τον πρώτο και ένα ζευγάρι ασημένια σπιρούνια για τον δεύτερο, αλλά και για την τιμή μιας γυναίκας, προς χάριν της οποίας αγωνίζονταν.
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ, Ο ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ
Ο Διονύσιος Σολωμός (1798-1857), ήταν Έλληνας ποιητής, ιδιαίτερα γνωστός για τη συγγραφή του ποιήματος “Ύμνος εις την Ελευθερίαν”, οι πρώτες δύο στροφές του οποίου, έγιναν ο εθνικός ύμνος της Ελλάδας και ακολούθως της Κύπρου.
Κεντρικό πρόσωπο της Επτανησιακής σχολής, ο Διονύσιος Σολωμός θεωρείται ο εθνικός ποιητής των Ελλήνων, όχι μόνο γιατί έγραψε τον Εθνικό ύμνο της Ελλάδας και της Κύπρου, αλλά και διότι αξιοποίησε την προγενέστερη ποιητική παράδοση (Κρητική λογοτεχνία, δημοτικό τραγούδι) και χρησιμοποίησε στα έργα του τη δημοτική γλώσσα. Δημιουργούσε «από το ρομαντισμό μαζί με το κλασικισμό ένα είδος μεικτό, αλλά νόμιμο».
Εκτός από τον Ύμνον εις την Ελευθερίαν, τα σπουδαιότερα έργα του είναι: Ο Κρητικός, Ελεύθεροι Πολιορκημένοι, Ο Πόρφυρας, Η γυναίκα της Ζάκυθος, Λάμπρος, Η καταστροφή των Ψαρών, Εις Μάρκον Μπότσαρη, Η Φαρμακωμένη. Το βασικό χαρακτηριστικό της ποιητικής παραγωγής του είναι η αποσπασματική μορφή: κανένα από τα ποιήματα που έγραψε μετά τον Ύμνο εις την Ελευθερίαν δεν είναι ολοκληρωμένο και με ελάχιστες εξαιρέσεις, τίποτε δεν δημοσιεύτηκε από τον ίδιο.
Η ημερομηνία θανάτου του (9 Φεβρουαρίου) έχει οριστεί ως η Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας.
Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Η Περιφερειακή Ενότητα Ζακύνθου αποτελεί μία από τις 74 Περιφερειακές Ενότητες της Ελλάδας και ανήκει διοικητικά στην Περιφέρεια Ιόνιων νησιών. Βρίσκεται στη δυτική πλευρά της Ελλάδας και αποτελείται από το νησί της Ζακύνθου και κάποια μικρότερα νησιά κοντά σε αυτό, με κυριότερο τις Στροφάδες, εντός του συμπλέγματος των Επτανήσων, στο Ιόνιο πέλαγος. Μετονομάστηκε σε Περιφερειακή Ενότητα Ζακύνθου από πρώην νομός Ζακύνθου το 2010, με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης, χωρίς να υποστεί αλλαγές στα διοικητικά της όρια.
Πρωτεύουσά της είναι η Ζάκυνθος με πληθυσμό 16.810 κατοίκους. Η Ζάκυνθος ανήκει διοικητικά στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων η οποία συγκροτείται από έναν Δήμο, τον Δήμο Ζακύνθου.
Ο ΔΗΜΟΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Ο Δήμος Ζακύνθου έχει έκταση 46,6 τ.χλμ. και πληθυσμό 16.475 κατοίκους. Πρωτεύουσα του Δήμου είναι η Ζάκυνθος με πληθυσμό 9.760 κατοίκους. Δήμαρχος του Δήμου Ζακύνθου είναι ο κ. Γεώργιος Στασινόπουλος. Ο Δήμος Ζακύνθου συγκροτείται από 6 Δημοτικές Ενότητες οι οποίες περιλαμβάνουν 47 Κοινότητες, με 85 συστατικούς οικισμούς και 3 ακατοίκητες νησίδες. Αναλυτικά:
1. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΖΑΚΥΝΘΙΩΝ: Περιλαμβάνει τις Δημοτικές Κοινότητες Ζακύνθου (Ζάκυνθος, Μονή Στροφάδων [επί της νησίδας Σταμφάνιον Στροφάδων], Γαϊτανίου (Γαϊτάνι), Αμπελοκήπων (Αμπελόκηποι, Καλπάκι), και τις Τοπικές Κοινότητες Αργασίου (Αργάσι, Καλλιτέρος), Βασιλικού (Βασιλικός, Αγιος Ιωάννης, Ανω Βασιλικός, Καλονήσι [ακατοίκητη νησίδα], Ξηροκάστελλο), Μποχάλης (Μπόχαλη, Ακρωτήρι, Κυδώνι).
2. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΛΥΚΩΝ: Περιλαμβάνει την Δημοτική Κοινότητα Κατασταρίου (Καταστάρι), και τις Τοπικές Κοινότητες Αγίου Δημητρίου (Αγιος Δημήτριος, Δράκας), Αλικανά (Αλικανάς), Ανω Γερακαρίου (Ανω Γερακάρι, Αλώνια, Καστέλια), Καλλιθέας (Καλλιθέα), Κάτω Γερακαρίου (Κάτω Γερακάρι), Μέσου Γερακαρίου (Μέσο Γερακάρι, Ψαρού), Πηγαδακίων (Πηγαδάκια), Σκουληκάδου (Σκουληκάδο).
3. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΡΚΑΔΙΩΝ: Περιλαμβάνει τις Τοπικές Κοινότητες Βανάτου (Βανάτο), Αγίου Κηρύκου (Αγιος Κήρυκος Χαμουζάς), Καλιπάδου (Καλιπάδο, Λιμονταίικα, Ψαραίικα), Κυψέλης (Κυψέλη, Δροσιά, Νερόμυλος), Πλάνου (Πλάνος), Σαρακηνάδου (Σαρακηνάδο), Τραγακίου (Τραγάκι).
4. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΛΑΤΙΩΝ: Περιλαμβάνει τις Τοπικές Κοινότητες Βολιμών (Βολίμες, Αγιος Ανδρέας [ακατοίκητη νησίδα], Αγιος Νικόλαος, Ασκός, Βαρβάρα, Ελιές, Καρίθι), Αναφωνητρίας (Αναφωνήτρια (Αγιος Ιωάννης [ακατοίκητη νησίδα]), Ανω Βολιμών (Ανω Βολίμες, Αγία Θέκλα, Μικρό νησί, Σκινάρια), Εξω Χώρας (Εξω Χώρα, Καμπί), Μαριών (Μαρίες), Ορθονιών (Ορθονιές, Κορώνη).
5. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΡΤΕΜΙΣΙΩΝ: Περιλαμβάνει τις Τοπικές Κοινότητες Μαχαιράδου (Μαχαιράδο), Αγίας Μαρίνης (Αγία Μαρίνα), Αγίου Λέοντος (Αγιος Λέοντας, Φτερίνι), Αγίων Πάντων (Αγιοι Πάντες), Βουγιάτου (Βουγιάτο, Μελινάδο), Γαλάρου [τ. Μ. Γαλάρου] (Γαλάρο), Γυρίου (Γύρι), Κοιλιωμένου (Κοιλιωμένος [τ. Αγιος Νικόλαος]), Λαγκαδακίων (Λαγκαδάκια), Λαγωπόδου (Λαγώποδο), Λούχας (Λούχα), Ρομιρίου (Ρομίρι), Φιολίτη (Φιολίτης).
6. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΛΑΓΑΝΑ: Περιλαμβάνει τις Δημοτικές Κοινότητες Παντοκράτορος (Παντοκράτορας, Λαγανάς), Λιθακιάς (Λιθακιά, Μουζακίου (Μουζάκι) και τις Τοπικές Κοινότητες Αγαλά (Αγαλάς, Αη Γιάννης, Αμπελος, Στημιές), Καλαμακίου (Καλαμάκι, Μαργαραίικα, Πευκάκια), Κερίου (Κερίον, Απελάτι, Λίμνη Κερίου, Μαραθιάς).
ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Η ΖΑΚΥΝΘΟΣ
Η Ζάκυνθος είναι πόλη, Δημοτική Κοινότητα, Δημοτική Ενότητα και έδρα του Δήμου Ζακύνθου της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 9.760 κατοίκους.
Γεωγραφικά στοιχεία: Η Ζάκυνθος βρίσκεται στα ανατολικά του νησιού απέναντι από τις ακτές της Πελοποννήσου. Η πόλη της Ζακύνθου απλώνεται μεταξύ του λιμανιού και του λόφου της Μπόχαλης. Η συνοικία της Μπόχαλης βρίσκεται στον λόφο που είναι χτισμένο το Βενετικό φρούριο και θεωρείται από τις ομορφότερες της πόλης. Ήταν συνοικία στην οποία ζούσε η ανώτερη κοινωνική τάξη του νησιού κατά την περίοδο της Βενετοκρατίας, αλλά και στα μετέπειτα χρόνια.
Η Πόλη της Ζακύνθου είναι ο σημαντικότερος οικισμός του νησιού. Ο αντίστοιχος αρχαίος οικισμός βρισκόταν πολύ ψηλότερα από τον σημερινό και πιθανολογείται ότι ήταν στην περιοχή Αρίγγο, στο λόφο του Κάστρου της πόλης.
Η Παλιά Πόλη: Το Κάστρο που σώζεται σήμερα είναι βενετσιάνικο. Η παλιά πόλη στο Κάστρο, «η τέρρα», στέγαζε κυβερνήτες και κυβερνητικά κτίρια, μέχρι και την εποχή της Αγγλοκρατίας. Από την εποχή της Ενετοκρατίας, η πόλη άρχισε να μεταφέρεται και να επεκτείνεται ανάμεσα στους πρόποδες του λόφου του Κάστρου και τη θάλασσα. Οι έμποροι, οι ναυτικοί και οι επαγγελματικές συντεχνίες, είναι αυτοί που πρώτοι κατέβηκαν από την «τέρρα» στον «αιγιαλό», εδώ που βρίσκεται και η σύγχρονη πόλη της Ζακύνθου.
Μνημεία-Αξιοθέατα: Στη Ζάκυνθο μπορείτε να επισκεφθείτε το Μουσείο Επιφανών Ζακυνθίων, το Βυζαντινό Μουσείο, το Μουσείο Αγίου Διονυσίου και το Μαυσωλείο Σολωμού και Κάλβου. Επίσης μπορείτε να επισκεφτείτε το Κάστρο στο λόφο της Μπόχαλης και τον λόφο του Στράνη, όπου ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός συνέθεσε τον «Ύμνο εις την Ελευθερία». Το Ναυάγιο είναι το πιο πολυφωτογραφισμένο σημείο της Ζακύνθου, όπου κάποτε ναυάγησε ένα πλοίο γεμάτο με παράνομα τσιγάρα ερχόμενο από την Τουρκία. Αξιόλογη είναι η αναγεννησιακή εκκλησία της Φανερωμένης. Το κτήριο του 16ου αιώνα καταστράφηκε στους σεισμούς το 1953, αλλά ανοικοδομήθηκε με παραδοσιακούς τρόπους και με όλη τη λεπτομέρεια και αποτελεί δείγμα της μεταβυζαντινής Επτανησιακής ναοδομίας.
Τουριστικά θέρετρα: Κύρια τουριστικά θέρετρα είναι το Αργάσι και ο Βασιλικός, ενώ η Μπόχαλη στην οποία βρίσκεται και το Ενετικό Φρούριο της Ζακύνθου, αποτελεί από τους πλέον πολυσύχναστους τουριστικούς πόλους του νησιού. Εκτός της υψηλής τουριστικής ανάπτυξης της περιοχής, υπάρχει και αγροτική δραστηριότητα στους τομείς της ελαιοκαλλιέργειας, της αμπελοκαλλιέργειας, των κηπευτικών και δημητριακών. Βασικός αναπτυξιακός πόρος για την Ενότητα Ζακυνθίων είναι το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου. Εδώ βρίσκονται οι πλέον σημαντικές παραλίες ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας Caretta-Caretta στη Μεσόγειo.
Η ΜΟΝΗ ΣΤΡΟΦΑΔΩΝ
Η Μονή Στροφάδων ή Ιερά Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου είναι μοναστήρι με μορφή Καστρόπυργου που υπάγεται στη Δημοτική Κοινότητα και Ενότητα Ζακυνθίων, του Δήμου Ζακύνθου, της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφερειακή Ενότητα Ζακύνθου, με πληθυσμό 58 κατοίκους. Ως ξεχωριστός οικισμός η Μονή Στρονφάδων αναφέρεται για πρώτη φορά το 1920 να προσαρτάται στον Δήμο Ζακύνθου.
Γεωγραφίκά στοιχεία: Η Μονή Στροφάδων βρίσκεται στη νησίδα Σταμφάνη της συστάδας Στροφάδες στο Ιόνιο πέλαγος. Έχει τη μορφή καστρόπυργου (με τείχη ύψους 25 μέτρων) και είναι αφιερωμένη στη Παναγία της “των πάντων χαράς” και στον Άγιο Διονύσιο.
Ιστορία: Σύμφωνα με την παράδοση, το μοναστήρι χτίστηκε το 1241 από την αυτοκράτειρα του Βυζαντίου Ειρήνη.
Οι ελάχιστοι επισκέπτες, που θα κατορθώσουν να φτάσουν ως εδώ, θα δουν τον κενό τάφο του Αγίου Διονυσίου και θα συναντήσουν τον μοναδικό καλόγερο – ερημίτη που προσέχει σήμερα το μοναστήρι. Στο μοναστήρι έζησε κάποτε και ο Άγιος Διονύσιος (κοίμηση του Αγίου σε ηλικία 75 ετών, στις 17 Δεκεμβρίου του 1622, με τελευταία του επιθυμία να ταφεί στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου Στροφάδων). Στα 1717 το μοναστήρι λεηλατήθηκε από Mουσουλμάνους πειρατές και μερικά κειμήλιά του βρέθηκαν στη Μικρά Ασία να πωλούνται. Τότε κάποιοι Πάτμιοι καραβοκύρηδες αγόρασαν την τιμώμενη εικόνα της Παναγίας “Πάντων χαρά” κι αφού τη μετέφεραν στην Πάτμο, κάλεσαν έναν αγιογράφο να την απεικονίσει σε τοιχογραφία μέσα στο ναό του Αγ. Βασιλείου. Στην συνέχεια την απέστειλαν στις Στροφάδες. Πάνω στις καμπάνες του μοναστηριού είναι ανάγλυφη η Παναγία και σκηνές από τη μοναστική ζωή.
Η χειροτονία του Αγίου Διονυσίου: Το μοναστήρι επιδέχθηκε την τελευταία του ανακαίνιση το 1440 από τον προτελευταίο Ρωμαίο Αυτοκράτορα, τον Ιωάννη Η’ Παλαιολόγο. Έπειτα, ο χώρος του απόκτησε ξανά ενδιαφέρον στα τέλη του 16ου αιώνα, όταν σε αυτόν χειροτονήθηκε Ηγούμενος της Μονής ο γνωστός σε μας σήμερα Άγιος Διονύσιος, πολιούχος της Ζακύνθου”.
Για την ιστορία της εικόνας της Παναγίας Θαλασσομαχούσας βλ. την επόμενη ενότητα.
ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΣΤΡΟΦΑΔΩΝ, ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΘΑΛΑΣΣΟΜΑΧΟΥΣΑ
Η εν λόγω Βυζαντινή εικόνα της Παναγίας Θαλασσομαχούσας (αυτή που κατακτά τη θάλασσα), φυλασσόταν στην Κωνσταντινούπολη. Κατά την περίοδο της Εικονομαχίας (8ος-9ος αι.) ήταν το έθιμο των ευσεβών να ρίχνουν ορισμένες εικόνες στη θάλασσα, αφήνοντάς την στα χέρια του Θεού να τους οδηγεί όπου θέλει. Ενώ βρισκόταν στη θάλασσα, λοιπόν, η εικόνα αυτή – κατά τη θρησκευτική παράδοση – σηκώθηκε προς τα πάνω και οδηγήθηκε στη Μονή Στροφάδων, το πιο απομακρυσμένο καστρομονάστηρο στο Ιόνιο Πέλαγος κοντά στη Ζάκυνθο (νησάκια Στροφάδες). Εκεί βρίσκεται σήμερα.
ΟΙ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Οι Αμπελόκηποι είναι χωριό και Τοπική Κοινότητα της Δημοτικής Ενότητας Ζακυνθίων, του Δήμου Ζακύνθου, της ΠE Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 1.685 κατοίκους.
Γεωγραφικά στοιχεία: Το χωριό βρίσκεται σε απόσταση 5 χλμ. νότια της πόλης της Ζακύνθου, σε υψόμετρο 69 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας. Το χωριό μέχρι το έτος 1953 ονομαζόταν Ρόιδο. Μετονομάστηκε, όμως, σε Αμπελόκηπους από τον τότε πρόεδρο με σκοπό να επωφεληθεί από την παροχή τροφίμων, ρουχισμού και άλλων ειδών πρώτης ανάγκης, που προσέφερε ο Ερυθρός Σταυρός σε όλα τα χωριά του νησιού με αλφαβητική σειρά λόγω του καταστροφικού σεισμού εκείνη τη χρονιά. Ήταν, πάντως, ένα από τα φτωχότερα χωριά της Ζακύνθου, το οποίο έχει καταφέρει σήμερα να είναι από τα πλουσιότερα του νησιού, διότι με τη μεγάλη τουριστική ανάπτυξη έχει γίνει ένα μεγάλο εμπορικό κέντρο.
Ιστορία: Περίπου το 1500 μ.Χ., στο χωριό υπήρχε ένα μοναστήρι στην περιοχή όπου σήμερα βρίσκεται το παλαιό νεκροταφείο, καθώς και το παλαιό καμπαναριό. Το μοναστήρι αυτό ήταν γυναικείο. Όταν, όμως, αργότερα (δεν υπάρχει ακριβής χρονολογία) έπαψε να έχει μοναχές, έγινε ο ενοριακός ναός του χωριού, αφιερωμένος στον Άγιο Νικόλαο. Το 1953, εξαιτίας των καταστροφικών σεισμών, γκρεμίστηκε. Σήμερα, στη θέση του έχει χτιστεί μια νέα και μεγαλύτερη εκκλησία.
Η αποξήρανση της λίμνης: Στους Αμπελόκηπους Ζακύνθου, σαν φτωχό χωριό που ήταν, οι καλλιέργειες ήταν βοσκότοποι, κτηνοτροφία και ψάρεμα χελιών λόγω της λίμνης που υπήρχε εκεί. Η λίμνη αυτή ήταν ιδιόκτητη κάποιου μεγάλου γαιοκτήμονα που ονομαζόταν Μακρής. Προσπάθησαν πολλές φορές για την αποξήρανσή της όπως το έτος 1845 και το 1922 χωρίς επιτυχία. Το έτος, όμως, 1936 επί Ιωάννου Μεταξά έγινε η τελική αποξήρανση και ο χωρισμός σε εκτάσεις δέκα στρεμμάτων η κάθε μία. Αυτές οι εκτάσεις χαρίστηκαν στους χωριανούς και στους περίοικους.
Το αεροδρόμιο του νησιού: Στο χωριό Αμπελόκηποι τη σημερινή εποχή, υπάρχει και ο Κρατικός Αερολιμένας Ζακύνθου ή Διεθνές Αεροδρόμιο Ζακύνθου που ονομάζεται «Διονύσιος Σολωμός».
Η κατασκευή του ξεκίνησε το 1968 και ολοκληρώθηκε το 1970 στο σημείο ακριβώς όπου υπήρχε η λίμνη Μακρή, και από τον Ιούνιο του 1981 το αεροδρόμιο έγινε διεθνές και από αυτό ανθεί η οικονομία στο νησί λόγω της αυξημένης τουριστικής κίνησης. Σήμερα, είναι το πέμπτο σε απασχόληση αεροδρόμιο στην Ελλάδα, με πολλούς επισκέπτες κάθε χρόνο. Προς τη Ζάκυνθο δεν πραγματοποιούνται νυχτερινές πτήσεις για να μην ενοχλείται η χελώνα καρέτα καρέτα.
Στη φωτογραφία ο Κρατικός Αερολιμένας Ζακύνθου “Διονύσιος Σολωμός” κοντά στους Αμπελόκηπους.
ΤΟ ΚΑΛΠΑΚΙ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Το Καλπάκι είναι χωριό της Δημοτικής Ενότητας Ζακυνθίων, του Δήμου Ζακύνθου, της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 397 κατοίκους.
Το Καλπάκι είναι κτισμένο σε υψόμετρο 40 μέτρων σε μια όμορφη περιοχή, μόλις 7 χλμ. από την πόλη της Ζακύνθου και από το κεντρικό λιμάνι του νησιού. Με ορμητήριο το χωριό μπορείτε να εξερευνήσετε το νότιο κόλπο του νησιού με τα περίφημα θέρετρα Καλαμάκι, Λαγανάς και Άγιος Σώστης, όπου θα εντοπίσετε πλήθος επιλογών για δραστηριότητες στο νησί, αλλά και καταπληκτικές αμμώδεις παραλίες με καθαρά νερά.
Η ΜΠΟΧΑΛΗ
Η Μπόχαλη είναι γρααφικός οικισμός και Τοπική Κοινότητα της Δημοτικής Ενότητας Ζακυνθίων. του Δήμου Ζακύνθου, της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 658 κατοίκους.
Γεωγραφικά στοιχεία: Ο οικισμός βρίσκεται τοποθετημένος στον Λόφο της Ζακύνθου (Λόφο του Στράνη), μερικές εκατοντάδες μέτρα μόλις από την πόλη. Την περίοδο της Ενετοκρατίας, καθώς και τα μετέπειτα χρόνια, αποτελούσε την αριστοκρατική συνοικία της πόλης και γενικότερα του νησιού, ενώ εξακολουθεί μέχρι σήμερα να διατηρεί στοιχεία αυτής της περιόδου.
Διοικητικά στοιχεία: Ο οικισμός αναφέρεται επίσημα το 1866 γραμμένος ως Πόχαλη και να προσαρτάται στον τότε Δήμο Ζακύνθου ενώ το 1912 ορίσθηκε έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας Τοπικής Κοινότητας. Το 1940 το όνομα διορθώθηκε στο σημερινό Μπόχαλη. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης μαζί με τους οικισμούς Ακρωτήρι και Κυδώνι, αποτελούν την Τοπική Κοινότητα Μπόχαλης με τον συνολικό της πληθυσμό να ανέρχεται σε 907 κατοίκους.
Αξιοθέατα: Από τη γραφική Μπόχαλη μπορεί να θαυμάσει κανείς τη θέα προς την πόλη της Ζακύνθου και του Ιονίου πελάγους, ενώ από εδώ μπορεί να επισκεφθεί το ιστορικό Κάστρο του νησιού που βρίσκεται περίπου σε απόσταση 100 μέτρων από το χωριό, στο πιο ψηλό μέρος του λόφου. Το κάστρο χτίστηκε περίπου το έτος 1646. Στη φωτογραφία η Ζάκυνθος και στο βάθος δεξιά η Μπόχαλη.
ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΛΥΚΩΝ
ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΡΙ
Το Καταστάρι είναι μεγάλο χωριό και Τοπική Κοινότητα της Δημοτικής Ενότητας Αλυκών του Δήμου Ζακύνθου, της Περιφερειακής Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 1.331 κατοίκους. Βρίσκεται στο βόρειο μέρος του νησιού σε υψόμετρο 40 μέτρων.
Στο χωριό έχει έδρα ο Αθλητικός Όμιλος Κατασταρίου Ζακύνθου ο οποίος ιδρύθηκε το έτος 1990. έχει χρώματα το μπλε και το κίτρινο και έμβλημα του μια άρπα. Διαθέτει τμήμα ποδοσφαίρου και πλήρη τμήματα υποδομών. Ανήκει στη δύναμη της Ε.Π.Σ. Ζακύνθου.
Το έτος 2008 κατέκτησε το Πρωτάθλημα Ε.Π.Σ. Ζακύνθου, για πρώτη φορά και ανέβηκε στην Δ’ Εθνική κατηγορία. Στην Δ’ Εθνική αγωνίστηκε προσωρινά την περίοδο 2008-09 για πρώτη φορά, όποτε και υποβιβάστηκε. Τις χρονιές 2009, 2016 και 2017 κατέκτησε το Κύπελλο Ε.Π.Σ. Ζακύνθου. Έπειτα από 10 χρόνια, το 2018 ο Α.Ο.Κ. Ζακύνθου κατέκτησε εκ νέου το Πρωτάθλημα Ε.Π.Σ. Ζακύνθου και κέρδισε την ιστορική άνοδο στην Γ΄ Εθνική κατηγορία. Την αγωνιστική περίοδο 2018-19, αγωνίστηκε για πρώτη φορά στην Γ΄ Εθνική κατηγορία. Πρώτος αγώνας στην ιστορία του Α.Ο.Κ. Ζακύνθου για την Γ΄ Εθνική, ήταν στην πρεμιέρα του πρωταθλήματος στις 30 Σεπτεμβρίου 2018, με αντίπαλο εκτός έδρας τον Μανδραϊκό και τελικό αποτέλεσμα 0-0.
ΤΟ ΣΚΟΥΛΙΚΑΔΟ ΖΑΚΥΝΘΟΥ
Το Σκουλικάδο είναι χωριό και Τοπική Κοινότητα της Δημοτικής Ενότητας Αλυκών του Δήμου Ζακύνθου, της ΠΕ Ενότητας Ζακύνθου, στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με πληθυσμό 580 κατοίκους.
Γεωγραφικά στοιχεία: Το Σκουλικάδο βρίσκεται στο Βορειοδυτικό μέρος της Ζακύνθου, σε υψόμετρο 40 μέτρων, κάτω από τους πρόποδες του όρους Βραχίωνα και απέχει 13 χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα του νησιού Ζάκύνθο.
Αξιοθέατα: Στο Σκουλικάδο αξίζει να θαυμάσει κάποιος την κεντρική εκκλησία του χωριού αφιερωμένη στην Παναγία Αναφωνητρια και το πολύ ψηλό καμπαναριό της με τα εκατό σκαλοπάτια και τις τέσσερις μελωδικές καμπάνες.
Αθλητισμός: Στο χωριό εδρεύει ο «Αθλητικός Όμιλος Εθνικός Σκουλικάδου» ο οποίος ιδρύθηκε το 1982 και δραστηριοποιείται στο άθλημα του ποδοσφαίρου. Εκπροσωπεί το χωριό στο τοπικό ποδόσφαιρο, αγωνιζόμενος στα πρωταθλήματα της Ε.Π.Σ. Ζακύνθου. Το 1999 αναδείχθηκε φιναλίστ του Κυπέλλου Ε.Π.Σ. Ζακύνθου με αντίπαλο τον Α.Π.Σ. Ζάκυνθος στον τελικό. Το 2020 αναδείχθηκε για πρώτη φορά στην ιστορία του πρωταθλητής Α΄ Κατηγορίας Ε.Π.Σ. Ζακύνθου και κέρδισε την άνοδο στην Γ΄ Εθνική Ερασιτεχνική κατηγορία, αγωνιζόμενος για πρώτη φορά σε Εθνικό πρωτάθλημα.
Τη σεζόν 2020–21 αγωνίστηκε στην Γ΄ Εθνική Ερασιτεχνική κατηγορία και η πρώτη εμφάνιση του Εθνικού Σκουλικάδου στα Εθνικά πρωταθλήματα συνδιάστηκε με νίκη εντός έδρας στο γήπεδο Μαχαιράδου με 2-1 επί του Πάμισου Μεσσήνης, με ανατροπή για την 1η αγωνιστική στις 11 Οκτωβρίου 2020.
ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΛΑΤΙΩΝ
ΟΔΙΚΕΣ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΕΣ
ΤΟ ΚΤΕΛ Ν. ΖΑΚΥΝΘΟΥ Α.Ε.
Το ΚΤΕΛ Ν. Ζακυνθου, συνδέει την πρωτεύουσα Ζάκυνθο με τα χωριά της νήσου Ζακύνθου, ενώ πραγματοποιεί και διανομαρχιακά δρομολόγια προς Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, καθώς και άλλες πόλεις της Ελλάδας. Στο ΚΤΕΛ Ζακύνθου, κάθε δρομολόγιο δεν είναι απλά μια μετακίνηση, είναι η αρχή μιας νέας περιπέτειας. Είτε ταξιδεύετε για αναψυχή είτε για δουλειά, το ΚΤΕΛ Ν. Ζακύνθου εγγυάται ότι η εμπειρία σας θα είναι αξέχαστη για τους παρακάτω λόγους:
Εμπειρία: Γνωρίζει το νησί καλύτερα από τον καθένα.
Ασφάλεια: Η απόλυτη προτεραιότητά του. Τα σύγχρονα λεωφορεία του ΚΤΕΛ Ν. Ζακύνθου και οι έμπειροι οδηγοί του, διασφαλίζουν ένα ήρεμο ταξίδι.
Επαγγελματισμός: Το φιλικό προσωπικό του ΚΤΕΛ Ν. Ζακύνθου είναι πάντα στη διάθεσή σας για να σας εξυπηρετήσει με χαμόγελο.
ΑΚΤΟΠΛΟΪΚΕΣ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΕΣ
ΖΑΚΥΝΘΟΣ | ΑΚΤΟΠΛΟΪΚΗ ΣΥΝΔΕΣΗ
Η Ζάκυνθος συνδέεται ακτοπλοϊκά κυρίως μέσω του λιμανιού της Κυλλήνης στην Πελοπόννησο. Δεν υπάρχει απευθείας ακτοπλοϊκή σύνδεση από τα λιμάνια του Πειραιά ή της Θεσσαλονίκης. Εκτελούνται καθημερινά αρκετά δρομολόγια. Κατά τη θερινή περίοδο, υπάρχουν εποχιακές ανταποκρίσεις ή γραμμές που συνδέουν τη Ζάκυνθο με άλλα νησιά, όπως την Κεφαλονιά (Πόρος ή Σάμη) και το υπόλοιπο Επτανησιακό σύμπλεγμα.
ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΕΣ ΣΥΝΔΕΣΕΙΣ
ΖΑΚΥΝΘΟΣ | ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΗ ΣΥΝΔΕΣΗ
Ο Κρατικός Αερολιμένας Ζακύνθου ή Διεθνές Αεροδρόμιο Ζακύνθου με την επωνυμία «Διονύσιος Σολωμός», συνδέει τη νήσο Ζάκυνθο με πόλεις της Ελλάδας όπως Αθήνα, Θεσσαλονίκη (μέσω Αθήνας, κ.α., καθώς επίσης και του εξωτερικού όπως Λονδίνο, Αμστερνταμ, Πράγα, Μόναχο, Βουκουρέστι, Κλουζ, Μάντσεστερ, Εξετερ, Σάλτσμπουργκ κ.α..
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ – ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ – ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ
ΠΗΓΕΣ: Ιστορία της Ελλάδας, ιστορία της Ευρώπης, Βικιπαίδεια, ιστορικό αρχείο – παρακαταθήκη Θεόδωρου Ευαγγελούδη Αρχαιολόγου-Ιστορικού Ερευνητή, ιστότοποι Περιφέρειας Ιονίων Νήσων και Δήμου Ζακύνθου, ιστοσελίδες και Σελίδες Κοινωνικώ Δικτύων στο διαδίκτυο, καθώς και άλλες σχετικές πηγές τις οποίες αναγράφουμε στις επιμέρους αναφορές μας.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Για όσους δημιουργούς φωτογραφιών έχουμε στοιχεία, αναγράφουμε το όνομά τους, για όσους δεν έχουμε στοιχεία, αναγράφουμε την πηγή προέλευσης.
ΖΕΙΔΩΡΟΣ | ΕΛΛΑΔΑ ΧΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΕΙΣ 
ΤΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ ΕΙΝΑΙ ΣΕ ΕΞΕΛΙΞΗ